Adoptie/niet-genetisch ouderschap

Prof. Dr. R.A.C. Hoksbergen verricht al vele jaren onderzoek op het gebied van adoptie en verzorgt onderwijs op het terrein van niet-genetisch ouderschap. Tevens is hij beschikbaar voor consultatie voor volwassen geadopteerden en gezinnen met opvoedingsproblemen. Klik hier voor de CV van René Hoksbergen.

Meer informatie? Neem gerust contact met ons op.

Ziet U aan de linkerzijde geen menu? Klik dan hier.

Nieuw boek!

Kinderen die niet konden blijven

zestig jaar adoptie in beeld

Op 27 mei 2011 heeft René Hokbergen zijn nieuwe boek over de geschiedenis van de Nederlandse adoptie gepresenteerd:

Het is een roerige geschiedenis. We zien een enorme wisseling in het aantal verzoeken om een kind te adopteren en in het aantal geplaatste adoptiekinderen. Helder wordt geanalyseerd waarom Nederlandse adopties bijna niet meer bestaan en de interlandelijke adoptie vanaf beginjaren zeventig zo belangrijk is. De geschiedenis met relevante statistieken wordt vanaf de beginfase uitgebreid in beeld gebracht. Aandacht voor het openen van de zogenaamde adoptiekanalen en weer de sluiting daarvan, het wel en wee in adoptiegezinnen, waarom mensen willen adopteren, hoe kinderen nog lang de negatieve effecten van hun verwaarlozing in hun geboorteland laten zien, opvattingen en gevoelens van adoptieouders en volwassen geadopteerden, de vele organisaties, veranderingen in procedures en wetgeving, en uitstapjes naar diverse buitenlanden. Ontwikkelingen daar hadden invloed op de Nederlandse adoptiesituatie. Ook de moderne voortplanting met al haar ethische dilemma’s komt uitgebreid aan bod. Het historische verhaal wordt voorzien van toepasselijke persoonlijke verhalen.

Klik hier voor de lezing van Prof. Hoksbergen en het programma van de boekpresentatie.

Nieuwe film

Hetzelfde Anders.

Gezinnen met geadopteerde en biologisch eigen kinderen.

‘Hetzelfde Anders’ volgt drie gemengde gezinnen met kinderen tussen de 4 en 28 jaar oud. In de film wordt van uit verschillende perspectieven de ervaringen van gezinsleden belicht. Ook zien we twee volwassenen (eigen geboren), van 39 en 41 jaar oud uit twee verschillende gezinnen, in gesprek met elkaar.

De film geeft veel informatie voor adoptieorganisaties, hulpverleners, adoptieouders, in het bijzonder voor aspirant-adoptieouders met een of meer eigen geboren kinderen, die een of meer kinderen gaan adopteren.

De film is te bestellen via de afdeling Adoptie, s.knuiman@uu.nl (€ 10,- incl. verzendkosten).

Film: ‘De Worsteling, Suzanne over haar adoptie’

Klik hier voor meer informatie over de film

DVD €10,- inclusief verzendkosten

Film: ‘Anna, een kind uit Roemenië’

Klik hier voor meer informatie over de film.

DVD € 10,- inclusief verzendkosten

Boek: ‘Vertraagde Start’ Geadopteerden aan het woord.

Klik hier voor meer informatie over dit boek.

Boek: ‘Een gemiste kans’ Renée M. de Bode-Grollée

Het verhaal van een afstandmoeder. Klik hier voor meer informatie.

Literatuurlijst

Er is een uitgebreid literatuurlijst beschikbaar. Aankoop van intern gepubliceerde rapporten en verschillende boeken is mogelijk.

Te bestellen boeken

Publicaties

Een compleet overzicht van de publicaties van Prof. Hoksbergen van 1989 – 2010 is beschikbaar:

Klik hier om de lijst met boeken en hoofdstukken in boeken te bekijken.

Klik hier om de lijst met artikelen in wetenschappelijke tijdschriften te bekijken.

Artikelen en boekbesprekingen online

Enkele artikelen en boekbesprekingen geschreven door Prof. Hoksbergen zijn te lezen op deze site. Dit zijn artikelen die verschenen zijn in kranten, en in tijdschriften uitgegeven door adoptieorganisaties. Er zullen regelmatig nieuwe artikelen en boekbesprekingen toegevoegd worden.

Klik hier om de lijst met online artikelen te bekijken.

Onderzoek Afdeling Adoptie

Klik hier voor meer informatie over het huidige onderzoek over Poolse adoptiekinderen in Nederland en het recente onderzoek over Roemeense adoptiekinderen.

Symposia, Congressen en Bijeenkomsten

Adoptie Cursus 2009
In het najaar heeft United Adoptees International in samenwerking met o.a. de Universiteit Utrecht een adoptiecursus verzorgd.

Klik hier voor meer informatie.

Grootouderdag, 8 december 2007

Klik hier voor de lezing van Prof. Hoksbergen.

Symposium, 9 juni 2006

Omgaan met verwaarloosde adoptiekinderen – Wetenschap en Praktijk
Klik hier voor informatie.

Links voor uitgebreide informatie over adoptie en adoptie gerelateerd:

Adoptie Driehoek Onderzoekscentrum	www.fsw.leidenuniv.nl/pedagogiek/agp-d/adoc
Adoptiepagina.nl	www.adoptie.pagina.nl
Adoptie.startbewijs.nl	www.adoptie.startbewijs.nl
Adoptie website	www.adoptie.com
Adoptie Trefpunt	www.adoptietrefpunt.nl
De Knoop	www.redegeld-e.nl/knoop
Landelijke Vereniging Adoptieouders	www.lava-ouders.nl
SiG	www.geadopteerd.info
Stichting Adoptievoorzieningen	www.adoptie.nl
Stichting Kind en Toekomst	www.kindentoekomst.nl
Stichting Roemeense Kinderhulp	www.roemeensekinderhulp.nl
United Adoptees International	www.uai-sti.blogspot.com
Wereldkinderen	www.wereldkinderen.nl
VAG	www.adoptievlaanderen.be

Te bestellen boeken (de prijzen zijn inclusief verzendkosten)

U kunt ons een e-mail sturen (s.knuiman@uu.nl) waarin u aangeeft welke boeken U wilt bestellen. Wij sturen U deze boeken dan toe, en U ontvangt een nota. Vergeet niet Uw adres en telefoonnummer te vermelden.

Basisboeken

Kinderen die niet konden blijven. Zestig jaar adoptie in beeld (2011). Prof. Dr. René Hoksbergen, 630 p.

Het is een roerige geschiedenis. We zien een enorme wisseling in het aantal verzoeken om een kind te adopteren en in het aantal geplaatste adoptiekinderen. De geschiedenis met relevante statistieken wordt vanaf de beginfase uitgebreid in beeld gebracht. Aandacht voor het openen van de zogenaamde adoptiekanalen en weer de sluiting daarvan, het wel en wee in adoptiegezinnen, waarom mensen willen adopteren, hoe kinderen nog lang de negatieve effecten van hun verwaarlozing in hun geboorteland laten zien, opvattingen en gevoelens van adoptieouders en volwassen geadopteerden, de vele organisaties, veranderingen in procedures en wetgeving, en uitstapjes naar diverse buitenlanden. Ook de moderne voortplanting met al haar ethische dilemma’s komt uitgebreid aan bod. Het historische verhaal wordt voorzien van persoonlijke verhalen.

€ 31,-

Afgestaan. Begrip voor het geadopteerde kind (2007). Nancy Verrier, met een inleiding van Prof. Dr. René Hoksbergen, 264 p. (vertaald uit het Engels).
Als adoptiemoeder en hulpverleenster geeft Nancy Verrier de lezer inzicht in de ingrijpende gevolgen van het afgestaan zijn. Geadopteerden zullen zich in dit boek herkennen en adoptieouders kunnen aan de hand van dit boek met hun kinderen essentiële en emotioneel liggende problemen bespreekbaar maken.

€ 18,-

Vertraagde Start. Geadopteerden aan het woord (2007). René Hoksbergen (red.). Met een inleiding van Prof. Dr. H. ‘t Hart, 350 p.

Zeventien volwassen geadopteerden, geboren in Nederland of in een ander land, kijken terug op hun leven als ‘adoptiekind’. ‘Vertraagde Start’ bevat persoonlijke getuigenissen over hun gevoelens en belevenissen.
Het zijn heftige, openhartige en vooral boeiende verhalen geworden. Als lezer mogen we bewondering hebben voor hun moed om zoveel van zichzelf te laten zien. Daarmee is dit boek in het bijzonder voor geadopteerden, adoptieouders en allen die op de een of andere manier bij adoptie betrokken zijn, zeer relevant.

18,50

Onderzoek

Effecten van verwaarlozing (2002). René Hoksbergen en de medewerkers van het Roemenië-project, 104 p.
Verslag van de resultaten van het onderzoek onder ruim 80 in Nederland geadopteerde Roemeense kinderen. In het onderzoek is veel aandacht besteed aan de opvoedingsproblemen, de wijze waarop de ouders hiermee omgaan en de hulpverlening die de ouders hierbij inschakelen. Het vóórkomen van posttraumatische stressreactie, ADHD en autistisch gedrag als gevolg van het langdurig verblijf in een kindertehuis, worden uitgebreid besproken. [laaste exemplaar – kaft is beschadigd]

€ 5,-

Effects of deprivation (2004). Hoksbergen, R.A.C., Rijk, K. et al., 78 p.
In 1989 and later years, pictures of Romania’s Children’s homes shocked the world. “Effects of deprivation” gives the results of a study amongst 80 Romanian born children, adopted in the Netherlands. Information was collected from the parents. The rate of problem behaviour was much higher than the rate in other Dutch adoption studies. Adoptive parents, adoption organisations and professionals can get a lot of information from the detailed research.

€ 16,-

Het begon in Griekenland (1995). R.A.C. Hoksbergen, H.E. Storsbergen & C.M. Brouwer-van Dalen., 305 p.
Een verkenning van de achtergrond van in Griekenland geboren, geadopteerde jong-volwassenen en de betekenis van de adoptiestatus. Met ruime aandacht voor de zoektocht naar hun roots. [laatste exemplaar – kaft enigszins beschadigd]

€ 10,-

DVD

Hetzelfde Anders. Gezinnen met geadopteerde en biologisch eigen kinderen. (2010).

Initiatief en opdracht, Universiteit Utrecht, afdeling Adoptie. Regie Martine Lunshof, 41 min.

€ 10,-

De Worsteling. Suzanne over haar adoptie. (2007).
Initiatief en opdracht, Universiteit Utrecht, afdeling Adoptie. Regie David Blitz, 21 minuten.
Suzanne is geboren in India en als baby van 5 maanden geadopteerd. Toen zij 12 jaar was had zij voor het TV programma “Tussen eten en afwas” een emotioneel gesprek met haar adoptiemoeder. Nu zij 26 is kijkt zij in deze film terug op dit gesprek en op haar leven. De film geeft een helder beeld van bijzondere levensaspecten van een volwassen geadopteerde en hoe deze als jonge puber tegen bepaalde problemen (naar India gaan, gedachten over biologische ouders e.a.) aankijkt.
Film is uitermate geschikt voor discussies tussen ouders en geadopteerden.

Extra: interview met Prof. Dr. René Hoksbergen n.a.v. de film (10 min.)

€ 10,-

Anna, een kind uit Roemenië. (2006). In opdracht van de Universiteit Utrecht, afdeling Adoptie. Regie Martine Lunshof, 32 min.
In een openhartig gesprek vertellen ouders over de adoptie van hun Roemeense dochter, die meteen bij aankomst op driejarige leeftijd symptomen vertoonde van ernstige gedragsstoornissen door verwaarlozing in Roemenië. De ouders vertellen over de ontwikkelingen in het gezin en van Anna. Over hun persoonlijke aanpak met aan autisme gerelateerde stoornissen.

€ 10,-

Autobiografie

Bevrijdingskind. Zoektocht naar mijn echte ouders. (2009). Tom van den Boorn, met een voorwoord van Prof. Dr. René Hoksbergen, 203 p.

In de jaren 1945-1946 werden er duizenden 'bevrijdingskinderen' geboren, zo ook de auteur van dit boek, wijlen Tom van den Boorn. Dit is zijn verhaal, de eerste autobiografie van een bevrijdingskind. Zijn toen veertienjarige moeder werd hevig verliefd op een Canadese militair en niet zonder gevolgen. Zij moest haar kind echter meteen na de geboorte afstaan. Als een geheimzinnig pakketje werd hij, toen nog naamloos, enkele dagen oud en volkomen onverwacht bij een ongewenst kinderloos echtpaar afgeleverd. De Canadese vader wist nergens van. Tom vertelt op aangrijpende wijze hoe toen met kinderen van ongehuwde moeders werd omgegaan, over de bijna algemene afwijzing van het zogeheten 'bastaardkind'. Hij vertelt ook hoe hij op zeventienjarige leeftijd te horen kreeg dat hij 'geadopteerd' was en wat dit voor gevolgen had voor zijn verdere leven.

€ 10,-

Landenbeschrijvingen

Een verkenning van China (1997). Brouwer-van Dalen, C.M., 62 p.
Beschrijving van het land en adoptie in China.

€ 5,-

Een verkenning van Taiwan (1996). Brouwer-van Dalen, C.M., 38 p.
Beschrijving van het land en adoptie in Taiwan.

€ 5,-

Een verkenning van Colombia (1996). Brouwer-van Dalen, C.M., 74 p.
Beschrijving van het land en adoptie in Colombia.

€ 5,-

Alle prijzen zijn inclusief verzendkosten.

Voor bestellingen uit België wordt € 4,- extra verzend- en administratiekosten in rekening gebracht.

Terug naar boven

Huidig onderzoek: Poolse adoptiekinderen in Nederland

In Nederland zijn uit Polen van 1971 tot en met 2011, 575 kinderen geadopteerd. Van Poolse adoptiekinderen is bekend dat veel van hen in Polen aan diverse ernstige risicofactoren blootgesteld zijn, denk bijvoorbeeld aan verwaarlozing of drankgebruik van de moeder tijdens de zwangerschap. Deze adoptiekinderen komen daarom in veel gevallen met achterstand in hun ontwikkeling in de Nederlandse gezinnen.

Aanleiding voor ons onderzoek naar adoptiekinderen uit Polen waren de signalen die wij kregen van de Nederlandse adoptie bemiddelingsorganisatie dat er bij deze groep veel gedragsproblemen waren. Volgens berichten van adoptieouders leken deze ernstig van aard. Wij willen graag weten hoe het met de Poolse adoptiekinderen en hun ouders gaat, nu ze al enige tijd in Nederland zijn. Ook zullen we in het onderzoek de aandacht richten op het Foetaal Alcohol Syndroom, wat bij sommige van de Poolse adoptiekinderen voor blijkt te komen. Met de opgedane kennis hopen we huidige en toekomstige ouders van Poolse en andere kinderen doelmatige adviezen te kunnen geven voor de zorg en opvoeding van deze kinderen.

De onderzoeksgroep bestaat uit kinderen die tussen 1999 en 2006 geadopteerd zijn uit Polen [N=133]. Gemiddeld waren de kinderen 3,0 jaar oud bij adoptie. Gemiddelde leeftijd op moment van onderzoek is 8,7 jaar. Via vragenlijsten is aan de adoptieouders informatie gevraagd over de achtergrond en het functioneren van hun kind en over de manier waarop zij de opvoeding ervaren.

Voor meer informatie en vragen over het onderzoek kunt u contact opnemen met Sandra Knuiman (s.knuiman@uu.nl; 030-2534804).

Recent onderzoek: Roemeense adoptiekinderen in Nederland

Dit longitudinale onderzoek onder 80 adoptiekinderen uit Roemenië in 72 gezinnen, is in 1998 gestart en is in 2008 afgerond. Het doel van dit onderzoek is het in kaart brengen van het functioneren van Roemeense adoptiekinderen in Nederland, de psychosociale problematiek, en de hulpverlening die ze genoten hebben. Deze kinderen hebben allen enige tijd doorgebracht in een kindertehuis in Roemenië. De omstandigheden in deze kindertehuizen waren meestal zeer slecht. De kinderen werden ernstig verwaarloosd.

De eerste fase had als doel het globaal in kaart brengen van het functioneren van de kinderen. Door middel van een semi-gestructureerd interview werd informatie verzameld over onder andere het verloop van de adoptie, eventuele medische- en/of psychosociale problematiek, de ontwikkeling van het kind en ervaringen met bemiddelingsorganisaties, school en hulpverlening.

In de tweede fase (± 1,5 jaar later) is opnieuw een semi-gestructureerd interview afgenomen om te kijken hoe de situatie zich in de tussenliggende periode ontwikkelde. Naast het nu kortere interview zijn een aantal standaardinstrumenten afgenomen, waaronder de Child Behavior Checklist (CBCL), de Nijmeegse Opvoedingsvragenlijst (NVOS), de Auti-R (een vragenlijst die symptomen van autisme vaststelt), de ADHD vragenlijst (AVL) en een traumavragenlijst.

Met behulp van deze instrumenten kon meer specifiek dan in eerste onderzoeksfase vastgesteld worden in hoeverre er bij deze kinderen symptomen aanwezig waren van gedragsproblemen zoals ADHD, autisme en trauma. Bij de helft van de kinderen bleken één of meer psychosociale probleemgedragingen aanwezig te zijn. Ook de belasting die dit voor de ouders betekende, werd onderzocht. Veel ouders hadden bij het omgaan met deze problematiek professionele hulpverlening gezocht, en de bij meeste kinderen waren al verschillende hulpverleners geraadpleegd.

De derde fase van het onderzoek richt zich op het in kaart brengen van effectief opvoedingshandelen bij adoptiekinderen. In deze fase ligt het accent op de manier waarop de omgeving omgaat met de gedragsproblematiek. Daarbij zijn de ouders opnieuw geïnterviewd, en ook de hulpverleners en leerkrachten van de kinderen. Het onderzoek heeft in deze derde fase vooral een kwalitatief karakter, dit in tegenstelling tot de eerste twee fases.

Over dit onderzoek zijn verschillende artikelen verschenen in nationale en internationale tijdschriften. Ook zijn de resultaten gebundeld in twee boeken.